Jak usunąć kurzawkę w studni?

Kurzawka w studni to drobny osad z piasku lub mułu nasyconego wodą, który pogarsza jakość wody i może zapychać instalację oraz filtry. Kurzawkę można ograniczyć lub usunąć poprzez odpowiednią filtrację mechaniczną oraz prawidłową konstrukcję studni.
Kurzawka w studni obniża jakość wody i zapycha elementy instalacji, w tym filtry do wody. Na szczęście problem ten można skutecznie ograniczyć, stosując odpowiednie urządzenia filtracyjne.
Co to jest kurzawka?
Kurzawka w studni to szybki napływ wody zawierającej duże ilości piasku lub mułu. Może ona prowadzić do zmniejszenia wydajności studni, a w skrajnych przypadkach nawet do jej całkowitego zatkania.
Zdarzają się również sytuacje, w których kurzawka może doprowadzić do uszkodzenia studni. Dzieje się tak, gdy w dolnym kręgu gromadzi się woda z piaskiem, który pod wpływem ciśnienia zasypuje dno i zwiększa ilość osadów w studni.
Kurzawka pojawia się najczęściej w warstwach wodonośnych zbudowanych z luźnych osadów, takich jak piaski i żwiry. Gdy woda przepływa przez takie warstwy, wypłukuje drobne cząstki, które następnie przemieszczają się w kierunku studni.
W studniach kręgowych normą jest montaż zaworów zwrotnych, które łączy się z pompą hydroforową. Gdy kurzawka podnosi się na dnie studni, zawór zwrotny może wyłapywać piasek, co często prowadzi do zatarcia pompy. Aby tego uniknąć, czasami skraca się rurę ssącą do poziomu, na którym woda jest bardziej klarowna. Nie zawsze jest to jednak możliwe, ponieważ poziom wód gruntowych potrafi się regularnie obniżać.
Dlaczego w studni pojawia się kurzawka?
Kurzawka w studni pojawia się najczęściej z powodu złej konstrukcji studni, zmian ciśnienia w warstwie wodonośnej lub intensywnego pompowania wody.
Najpopularniejsze przyczyny to:
Zła konstrukcja studni
Jeśli w studni nie zastosowano odpowiedniego filtra lub zabezpieczenia, drobny piasek i inne cząstki łatwiej przedostają się do środka.
Zmiany ciśnienia hydrostatycznego
Nagłe zmiany ciśnienia w warstwie wodonośnej mogą powstawać na przykład podczas intensywnego pompowania wody.
Nagłe i intensywne pompowanie wody
Jeśli zaczniemy pompować wodę z warstwy wodonośnej o luźnej strukturze, zwiększamy ryzyko wypłukiwania drobnych cząstek gruntu.
Duże nawodnienie terenu
Silne nawodnienie obszaru, na którym znajduje się studnia, sprzyja przemieszczaniu się drobnych osadów.
Ignorowanie kurzawki w studni może w skrajnych przypadkach doprowadzić nawet do zapadnięcia się studni.
Jak zdiagnozować kurzawkę w wodzie ze studni?
Na początku trudno jednoznacznie stwierdzić, że w studni pojawiła się kurzawka. Pierwsze symptomy często nie są widoczne gołym okiem.
Warto zwrócić uwagę na następujące objawy:
Zmniejszenie wydajności studni
Kurzawka może blokować przepływ wody. Jeśli wydajność ujęcia jest wyraźnie mniejsza niż wcześniej, warto sprawdzić, czy w studni nie pojawiły się osady.
Mętność wody
Gdy woda ze studni staje się mętna, może to oznaczać obecność kurzawki. Użytkownicy często obserwują drobne cząstki piasku lub iłu. Najłatwiej zauważyć je po nalaniu wody do wanny lub wiadra z jasnym dnem.
Niestabilny grunt wokół studni
Jeśli pojawiają się pęknięcia lub zapadnięcia wokół obudowy studni, grunt może tracić swoją pierwotną nośność. To również sygnał, że w studni może występować kurzawka.
Awaria pompy
Kurzawka może uszkodzić pompę, zapychając jej elementy. To jeden z najczęstszych objawów wskazujących na obecność dużej ilości piasku w wodzie.
Jak zapobiegać kurzawce w studni?
Jeśli chcesz, aby studnia działała przez wiele lat i zapewniała wodę dobrej jakości, warto zadbać o kilka elementów zapobiegających powstawaniu kurzawki.
Odpowiednia konstrukcja studni
Konstrukcja studni powinna być dopasowana do lokalnych warunków geologicznych. Studnia musi być odpowiednio głęboka i właściwie uszczelniona.
Stabilizacja gruntu
W miejscach zagrożonych kurzawką można zastosować stabilizację gruntu. Jedną z metod jest iniekcja cementowa, czyli wtłaczanie pod ciśnieniem mieszanki cementowej, która wypełnia pustki w gruncie.
Kontrola poziomu wód gruntowych
Warto regularnie sprawdzać poziom wód gruntowych oraz wykonywać badania wody przynajmniej raz na dwa lata.
Ostrożne korzystanie ze studni podczas suszy
W okresach suszy warto ograniczyć pobór wody ze studni. Zbyt intensywne pompowanie może zwiększać ryzyko destabilizacji gruntu.
Wybieranie piasku z dna studni zazwyczaj nie ma sensu. Częste usuwanie osadu może rozszczelnić dolne kręgi i doprowadzić do ich zapadnięcia. W skrajnych przypadkach grunt wokół cembrowiny może się oderwać, szczególnie gdy wokół studni nie zastosowano felców.
Jak usunąć kurzawkę i piasek z wody ze studni?
Kurzawkę z wody studziennej usuwa się przede wszystkim za pomocą filtrów mechanicznych, które zatrzymują piasek i muł jeszcze przed instalacją domową.
Najlepiej sprawdza się filtr Cintropur NW32 z wkładem 50 mikronów, pracujący razem z filtrem Big Blue 20 cali z wkładem piankowym o dokładności 20 mikronów. Filtry montuje się jeden po drugim, dzięki czemu filtracja odbywa się stopniowo i pozwala usuwać nawet drobne zanieczyszczenia mechaniczne.
W wodzie ze studni często występują również inne zanieczyszczenia. Najczęstsze przekroczenia dotyczą żelaza, manganu oraz jonu amonowego. Aby dobrać odpowiedni system uzdatniania, warto wykonać badanie wody.
Na podstawie wyników badań pomożemy dobrać odpowiednią stację uzdatniania wody bezpłatnie.
Trzeba pamiętać, że kurzawka w studni oznacza częstszą wymianę wkładów filtracyjnych. Im dokładniejsza filtracja, tym szybciej wkłady ulegają zużyciu.
Dlatego stosuje się również filtry z płukaniem wstecznym, które mogą działać automatycznie. Dzięki filtrom takim jak F76S-2AA oraz automatom Z11S-A proces filtracji mechanicznej można w dużym stopniu zautomatyzować.
Filtr powinien zostać zamontowany po wyeliminowaniu kurzawki w studni. Będzie wtedy pełnił funkcję zabezpieczenia instalacji przed zanieczyszczeniami mechanicznymi, a wymiana wkładów nie będzie konieczna tak często.
Kurzawka w studni – podsumowanie
Kurzawka w studni może powodować poważne problemy techniczne i znacząco pogarszać jakość wody.
Przy budowie własnego ujęcia wody warto zadbać o prawidłową konstrukcję studni, monitorować jej stan oraz korzystać z niej rozsądnie, szczególnie w okresach suszy.
Nawet jeśli kurzawka nie występuje, warto regularnie badać wodę oraz stosować odpowiednie filtry wstępne. Jeśli parametry wody tego wymagają, należy zastosować dobrze dobrany system uzdatniania.
Najczęściej zadawane pytania
Czy kurzawka w studni jest niebezpieczna?
Tak. Kurzawka może prowadzić do pogorszenia jakości wody, zapychania instalacji oraz uszkodzenia pompy. W skrajnych przypadkach może także doprowadzić do zmniejszenia wydajności studni lub jej częściowego zasypania.
Czy kurzawka może zniszczyć pompę?
Tak, ponieważ drobny piasek i muł mogą dostać się do pompy i doprowadzić do zatarcia jej elementów. Dlatego przy występowaniu kurzawki warto stosować odpowiednie filtry mechaniczne.
Czy filtr usuwa piasek z wody ze studni?
Tak. Filtry mechaniczne zatrzymują piasek, muł i inne zanieczyszczenia stałe. Najczęściej stosuje się filtry z wkładami o dokładności 50 i 10 mikronów.
Czy kurzawka może zniknąć sama?
W niektórych przypadkach intensywność kurzawki może się zmniejszyć, jednak zazwyczaj problem nie znika całkowicie bez odpowiedniej filtracji lub poprawy konstrukcji studni.
Czy wodę ze studni z kurzawką można uzdatniać?
Tak, jednak najpierw należy usunąć zanieczyszczenia mechaniczne za pomocą filtrów. Dopiero później można dobrać odpowiednią stację uzdatniania wody na podstawie badań jej parametrów.

